RẠP THẦY NĂM TÚ – RẠP HÁT CẢI LƯƠNG ĐẦU TIÊN Ở VIỆT NAM

Rạp hát “Thầy Năm Tú” được ghi dấu một cái mốc khởi phát và thời kỳ huy hoàng của xứ sở gái đẹp Mỹ Tho. Đồng thời đây cũng là nơi khẳng định cái nôi sân khấu cải lương của lục tỉnh Nam Kỳ. Vở cải lương đầu tiên của Việt Nam được diễn ra tại đây, vào ngày 15-3-1918. Đó là vở Kim Vân Kiều, do ông thầy Năm Tú (Châu Văn Tú) thuê viết, chỉ huy dàn dựng và tổ chức ra mắt đúng vào ngày sinh nhật của mình.

Châu Văn Tú còn gọi là thầy Năm Tú hay Pierre Tú, người xã Vĩnh Kim, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Vốn sinh ra ở vùng đất có truyền thống âm nhạc, nên ông rất say mê nghệ thuật cải lương.

Khoảng năm 1917, ông xuất tiền mua lại gánh “ Xiết và Ca ra bộ An Nam Trẻ” của André thuận do ông này kinh doanh nghệ thuật bị thua lỗ và thành lập gánh hát thầy năm Tú. Ông đã tuyển thêm đào kép mới, thuê hoạ sĩ vẽ tranh phong cảnh để làm phông (Fond), phỏng theo lối trang trí của các rạp hát Tây ở Sài Gòn và mua sắm y phục đẹp cho đào kép. Đồng thời, ông còn mới Trương Duy Toản – một nhà nho yêu nước, từng hoạt động trong phong trào Duy Tân -soạn tuồng. Ông cũng xây dựng một rạp hát vào đầu năm 1918 ở gần chợ Mỹ Tho để gánh biểu diễn. Đây là rạp hát cải lương đầu tiên ở nước ta. Trước kia các gánh hát thường biểu diễn ở đình, miếu hoặc che dựng tạm thời, hát xong dẹp bỏ. Rạp thầy Năm Tú có sân khấu rộng và cao; bố trí hệ thống ròng rọc để theo đổi phông màu; hai bên sân khấu có treo nhiều lớp cánh gà; có hệ thống ánh sáng theo sự điều khiển hàng đêm của thầy tuồng. Rạp có hai tầng, ghế chia theo thứ hạng, đặc biệt trên lầu cạnh hai bên sân khấu được chia thành từng “lô” dành cho khách quan trọng.

Mỗi tối trước khi khai diễn, ông bài ra tiết mục “tableau vivant” nhằm giúp khán giả nhìn mặt toàn thể diễn viên của gánh sẽ diễn trong đêm hát.

 

Có rạp hát cố định, khang trang và hiện đại; lại có tiềm lực tài chánh hùng hậu, trình độ quản lý chặt chẽ, thu hút được nhiều diễn viên giỏi (Tám Củi, Sáu Nhiêu, Tám Danh, Phùng Há, Năm Châu…), tuồng tích đặc sắc; nên gánh hát của ông là một trong những gánh cải lương nổi tiếng nhất lúc bấy giờ. Rạp thầy Năm Tú hiện nay vẫn còn, mang tên là rạp Tiền Giang, toạ lạc trên đường Nguyễn Huệ, phường 1, thành phố Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang.

 

Nguồn: http://sovhtt.hanoi.gov.vn/rap-thay-nam-tu-rap-hat-cai-luong-dau-tien-o-viet-nam/